การพัฒนา Digital ID ในภาครัฐ: เปรียบเทียบกรณีศึกษา เชิงนโยบายระหว่างประเทศไทยกับสิงคโปร์ อินเดีย และฮ่องกง

Abstract

ในยุคที่รัฐบาลทั่วโลกมุ่งสู่การเป็นรัฐบาลดิจิทัล (Digital Government) ระบบพิสูจน์และยืนยันตัวตนทางดิจิทัล (Digital ID) ได้กลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญในการยกระดับการให้บริการภาครัฐให้ปลอดภัย โปร่งใส และเข้าถึงได้ทุกกลุ่มประชาชน อย่างไรก็ตาม การพัฒนา Digital ID ของแต่ละประเทศมีความแตกต่างตามบริบททางสังคม เศรษฐกิจ การเมือง และโครงสร้างพื้นฐาน โดยเฉพาะประเทศไทยที่แม้มีฐานข้อมูลทะเบียนราฎรที่ครอบคลุม แต่ยังเผชิญข้อจำกัดด้านนโยบาย ความเชื่อมั่น และการเชื่อมโยงระบบบริการ

การวิจัยนี้มุ่งศึกษาการพัฒนา Digital ID ภาครัฐของประเทศไทย โดยเปรียบเทียบกับสิงคโปร์ อินเดีย และฮ่องกง ผ่านกรอบแนวคิด Comparative Policy Analysis ใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) ด้วยการศึกษาข้อมูลเอกสารและนโยบายที่เกี่ยวข้องในช่วงปี 2558–2568 ผลการวิจัยพบว่า สิงคโปร์ อินเดีย และฮ่องกงต่างมีจุดเด่นด้านกรอบนโยบายและเทคโนโลยีที่ส่งเสริมการใช้ Digital ID อย่างยั่งยืน ขณะที่ประเทศไทยอยู่ในระยะพัฒนาโดยมีศักยภาพสูง หากสามารถสร้างความเชื่อมั่นและกำหนดแนวนโยบายที่ชัดเจนมากขึ้น ถึงแม้ว่าแต่ละประเทศจะมีแนวทางการพัฒนาที่แตกต่างกันตามบริบทแต่ทั้งหมดมีจุดมุ่งหมายที่เหมือนกัน คือ การสร้างระบบ Digital ID ที่ปลอดภัย น่าเชื่อถือ และสามารถรองรับการให้บริการภาครัฐและเอกชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ ดังนั้น การศึกษานี้จึงเสนอแนวทางเชิงนโยบายเพื่อยกระดับระบบ Digital ID ของภาครัฐไทยให้มีความน่าเชื่อถือ เชื่อมโยงบริการได้อย่างครบวงจร และเป็นรากฐานสำคัญในการขับเคลื่อนสู่รัฐบาลดิจิทัลที่ยั่งยืน